Bilirubine en gal geven poep zijn kleur
Poep wordt bruin door een aantal bijzondere processen in het lichaam. Een van de hoofdrollen is weggelegd voor Bilirubine, een stof die ontstaat als oude rode bloedcellen worden afgebroken. Iedere dag ruimt je lichaam oude bloedcellen op. Daarbij komt bilirubine vrij. Dit stofje komt via de lever in de gal terecht. Gal is een vloeistof die je lever maakt en die nodig is om vetten uit je eten te verteren. Via de galblaas wordt gal afgegeven aan de dunne darm. Daar helpt het bij de spijsvertering en wordt bilirubine samen met de gal naar de darmen vervoerd. In de dikke darm geven bacteriën het bilirubine zijn kenmerkende bruine kleur. Op die manier krijgt jouw ontlasting meestal de bruine tint die we allemaal kennen.
De reis van eten door je lichaam
Alles wat je eet en drinkt legt een lange weg af in je lichaam. Het begint in je mond, waar voedsel wordt fijngemaakt met je tanden en gemengd met speeksel. Daarna gaat het via de slokdarm naar de maag. Hier wordt het eten nog verder verteerd en vermengd met maagsappen. Dan gaat het door naar de dunne darm. Hier komen gal en andere verteringssappen bij het eten. De voedingsstoffen worden hier opgenomen door het lichaam. Wat overblijft gaat naar de dikke darm. Dit zijn de resten die het lichaam niet nodig heeft. Hier wordt het vocht eruit gehaald en blijven de vaste delen over. Door de bacteriën in de dikke darm krijgt de ontlasting uiteindelijk zijn kleur en geur. Het resultaat is dat bekende bruine hoopje in de wc.
Waarom de kleur soms anders is
Niet iedere keer ziet je ontlasting er hetzelfde uit. De klank van de bruine kleur kan variëren van licht naar donker, afhankelijk van wat je eet en hoeveel water je drinkt. Ook medicijnen of een ziekte kunnen de kleur beïnvloeden. Een dag dat je bijvoorbeeld veel spinazie of bietjes eet, kan je poep er soms anders uitzien. Soms kan ontlasting ook groen, geel of zelfs zwart zijn. Dit gebeurt als je eetgewoonten anders zijn, je een infectie hebt of als er problemen zijn met je lever of gal. Bij witgekleurde of juist felrode poep is het slim om even aan de huisarts te denken. Meestal is een kleine verandering niet erg, maar grote of blijvende verschillen kunnen duiden op iets dat aandacht nodig heeft. Vaak is het gewoon de uitkomst van wat je gegeten hebt of een kleine storing die vanzelf weer overgaat.
Wat normale poep zegt over je gezondheid
De meeste mensen hebben gemiddeld één tot drie keer per dag tot drie keer per week ontlasting. Niet de hoeveelheid, maar vooral de kleur en vorm zijn belangrijk om op te letten. Normale poep is donkerbruin tot lichtbruin en heeft een vrij stevige vorm, maar is niet keihard. Als je poep plotseling een totaal andere kleur krijgt, erg dun is, of juist verstopt raakt, kan dat iets zeggen over je gezondheid. Zolang je ontlasting die karakteristieke bruine kleur heeft, werkt jouw spijsvertering zoals het hoort. Grote of langdurige veranderingen kunnen betekenen dat je lichaam iets wil vertellen. Let hier op, maar raak niet direct ongerust bij een eenmalige andere kleur.
Eten, drinken en leefstijl als oorzaak
Wat je dagelijks eet en drinkt heeft invloed op je stoelgang. Vezelrijk voedsel zoals volkorenbrood, groente en fruit helpt om de poep soepel te houden. Ook is voldoende water drinken belangrijk. Een goede mix van vezels en vocht zorgt ervoor dat de resten snel en makkelijk je lichaam verlaten. Als je voeding veel ijzer bevat of je ijzerpillen gebruikt, kan je poep bijna zwart worden. Roodachtig kan wijzen op het eten van rode biet of tomatensoep. Witte poep ontstaat meestal als er geen gal in de darmen komt. Dit laatste kan een teken zijn van een probleem met de lever of de galwegen. Kijk dus goed naar het effect van je eigen eetgewoonten op je stoelgang.
Meest gestelde vragen over de kleur van poep
-
Waarom kan poep soms groen zijn? Groene poep ontstaat meestal als eten te snel door de darmen gaat, waardoor gal niet genoeg tijd krijgt om omgezet te worden tot bruine stoffen. Soms gebeurt dit als je diarree hebt of veel bladgroenten eet.
-
Wat betekent het als mijn poep zwart is? Zwarte ontlasting kan komen door het gebruik van ijzersupplementen of door het eten van heel donker voedsel zoals drop. Zwarte poep kan ook wijzen op bloed uit de maag of darmen, vooral als het teerachtig is. Als dit zonder duidelijke reden gebeurt, neem dan contact op met je dokter.
-
Kan stress invloed hebben op de kleur van poep? Stress verandert meestal niet direct de kleur van ontlasting, maar kan wel zorgen voor sneller of slapper gaan naar de wc. Hierdoor kan de poep lichter zijn door een snellere passage in je darmen.
-
Wat moet ik doen als mijn poep wit van kleur is? Witte of grijze poep betekent vaak dat er geen gal in de darmen komt. Dit kan duiden op een probleem met de lever, galblaas of galwegen. Neem bij witte poep contact op met een arts.
-
Heeft iedereen dezelfde kleur poep? De normale kleur is meestal bruin, maar kleine verschillen zijn heel gewoon. Ieder lichaam is anders, dus er zijn ook kleine variaties in kleur door voeding of vertering.
